Omurilik kanalı stenozu nedir?
Omurilik kanalı stenozu, omurilik ve sinir köklerinin geçtiği omurilik kanalı lümeninin patolojik daralmasıdır. Daralma sinir yapılarının sıkışmasına ve kan akışının bozulmasına yol açar, bu da ekstremitelerde ağrı, uyuşma ve zayıflığa neden olur.
50 yaş üstü bireylerde en yaygın omurga hastalıklarından biridir. Araştırmalara göre, 60 yaş üstü bireylerin %20-30’unda MR’da stenoz saptanır, ancak hepsinde klinik belirti vermez.
Stenoz türleri:
- Merkezi stenoz — merkezi kanal daralması, omurilik kompresyonu
- Lateral (foraminal) stenoz — intervertebral foramina daralması, sinir kökü kompresyonu
- Degeneratif stenoz — en sık görülen, yaşla gelişir
- Konjenital stenoz — anatomik olarak dar omurilik kanalı
Geliş nedenleri:
- Sarı ligament hipertrofisi
- Osteofitler (kemik çıkıntıları)
- Disk hernileri ve protrüzyonları
- Spondilolistez
- Faset eklem artrozu
Stenoz hakkında bilgiler
- ICD-10: M48.0
- Sıklık: 100.000’de 5/yıl
- Yaş: genellikle 50 yaş üstü
- Lokalizasyon: %75 — lomber bölge
- Ameliyatlar: yaşlılarda omurga cerrahisinin en sık nedeni
Nedenler ve gelişim mekanizması
Omurilik kanalı stenozu, yıllarca biriken dejeneratif değişikliklerin sonucudur. Yaşla birlikte omurga yapıları kalınlaşır ve deforme olur, omurilik ve sinir köklerinin geçtiği kanal lümenini giderek daraltır.
Degeneratif nedenler
- Sarı ligament hipertrofisi — arkadan kanalı sınırlayan ligament kalınlaşması. Stenozun ana nedeni
- Osteofitler — omur gövdeleri ve faset eklemleri üzerinde kemik çıkıntıları
- Faset eklem artrozu — eklem büyümesi lateral cepleri daraltır
- Disk fıtıkları ve protrüzyonları — disklerin kanal içine taşkınlığı
- Spondilolistezis — kanalı deforme eden omur kayması
Diğer nedenler
- Doğuştan stenoz — doğuştan anatomik olarak dar kanal (çapı 12 mm'den az)
- Posttravmatik — omur kırıklarından sonra
- Yatrojenik — önceki ameliyatlardan sonra (skarlaşma, instabilite)
- Paget hastalığı — kemik kalınlaşması
- Bağ dokusu kalsifikasyonu — kalsiyum tuzlarının birikimi
Stenozda rejeneratif tedavi neden etkilidir
- Regeneratif konsantreler sarı ligament hipertrofisini azaltır
- Antienflamatuar etki stenoz bölgesindeki doku ödemi azaltır
- Kök hücreler doku yeniden modellenmesini — «yeniden yapılanma»yı başlatır
- Kemik çıkarılması (laminektomi) veya fiksasyon (spondilodez) gerekmez
- Omurga hareketliliği tamamen korunur
Omurga kanalı stenozunun semptomları
Lomber stenoz
- Nörojenik (spinal) topallama
- Yürürken bacaklarda ağrı ve ağırlık hissi
- İleri eğilmede rahatlama
- Bacaklarda uyuşma ve karıncalanma
- Bacaklarda güçsüzlük
- Yürüme mesafesinin azalması
Servikal stenoz
- Boyunda ağrı ve sertlik
- Kollarda uyuşma
- İnce motor becerilerde bozukluk
- Yürürken koordinasyon bozukluğu
- Ağır vakalarda — miyelopati
⚠️ Kırmızı bayraklar
- Mesane fonksiyon bozukluğu
- Bacaklarda ilerleyici güçsüzlük
- Yürüme bozukluğu
- At kuyruğu sendromu
Stenoz tanısı
Stenozun doğru tanısı kritik öneme sahiptir, çünkü semptomlar bacaklardaki damar hastalıklarını (klimakterik topallama) taklit edebilir. Temel ayırıcı özellik: stenozda ağrı ileri eğilmede azalır (kanal genişler), damar patolojisinde ise durmada.
Tanı yöntemleri:
- MRG — temel yöntem. Kanal daralma derecesini, ligament hipertrofisini, disk ve sinir köklerinin durumunu görselleştirir. Kanal enine kesit alanını ölçer (normal — 100 mm²'den fazla, ağır stenoz — 75 mm²'den az)
- BT — kemik değişikliklerini detaylandırır: osteofitler, kalsifikasyonlar, omur arkalarının deformiteleri
- Fonksiyonel röntgen grafileri — fleksiyon/ekstansiyon sırasında instabilite ve spondilolistezisi ortaya çıkarır
- ENMG — sinir hasar derecesini değerlendirir ve stenozu polinöropatiden ayırmaya yardımcı olur
Tedavi planlaması:
MRG/BT görüntüleri Navigasyon sistemi sistemine yüklenir, bu sistem kompresyon bölgelerinin 3D haritasını oluşturur. Cerrah hangi yapıların daralmaya neden olduğunu (sarı ligament, osteofitler, diskler) tam olarak belirler ve dekompresyon için maksimum etki sağlayacak rejeneratif konsantre enjeksiyon noktalarını planlar.

Ücretsiz MRG değerlendirmesi
- MRG görüntülerini online gönderin
- Klinik hekimi stenoz derecesini bizzat değerlendirecek
- 48 saat içinde rapor
- Taahhüt yok
Geleneksel stenoz tedavisi vs rejeneratif tedavi
| Kriter | Laminektomi / Spondilodez | Epidural blokajlar | Rejeneratif tedavi |
|---|---|---|---|
| Prensip | Kemik/bağların cerrahi olarak çıkarılması | İltihabı gidermek için steroidler | Doku rejenerasyonu, kompresyonun azaltılması |
| Narkoz | Genel anestezi | Lokal anestezi | Narkozsuz |
| Hastane yatışı | 5-10 gün | Yok | Yok — aynı gün eve dönüş |
| İyileşme | 3-6 ay | 1-3 gün | Birkaç gün |
| Yaşlılar için riskler | Yüksek (genel anestezi, enfeksiyon) | Düşük | Minimal — yaşlılar için ideal |
| Hareketliliğin korunması | Azalmış (spondilodezde) | Etkilemez | Tamamen korunmuş |
Rejeneratif tedavi stenozu nasıl tedavi eder
Hassas tanı
MR görüntüleri Navigasyon sistemi sistemi ile analiz edilir. Kompresyonun tam bölgeleri, kanal darlığının derecesi ve çevresindeki dokuların durumu belirlenir. Mikro-invaziv erişim için 3D plan hazırlanır.
Konsantrelerin elde edilmesi
Hastanın kanından büyüme faktörleri ve kök hücreler içeren CGF konsantresi elde edilir. İleri derecede stenozda ek olarak yağ dokusundan mezenkimal kök hücre konsantresi MFAT hazırlanır.
Mikro-invaziv enjeksiyon
Navigasyon kontrolü altında konsantreler stenoz bölgesine enjekte edilir: hipertrofik sarı bağ, faset eklem bölgeleri, sinir kökleri çevresi. Büyüme faktörleri doku yeniden modellenmesini başlatır.
Rejenerasyon ve yeniden modelleme
Kök hücreler bağların hipertrofisini azaltır, stenoz bölgesinde iltihap ve ödemi düşürür. Bu, kanalın etkili lümeninin genişlemesine ve sinir yapılarının dekompresyonuna yol açar kemik çıkarılmadan.
Rejeneratif tedavi neden stenozda etkilidir
Omurga kanalı stenozu, geleneksel cerrahinin sıklıkla tek seçenek olduğu bir hastalıktır. Laminektomi (omur yayının kısmi çıkarılması) kanalı genişletir ancak omurga stabilitesi pahasına. Spondilodez (omur fiksasyonu) stabiliteyi geri kazandırır ancak segment hareketliliğini tamamen bloke eder. Rejeneratif tedavi üçüncü yolu sunar — cerrahi müdahale olmadan biyolojik doku yeniden modelleme.
Stenozda etki mekanizması:
- Sarı bağ hipertrofisinin azaltılması — büyüme faktörleri kolajen liflerin yeniden yapılanmasını başlatır, bağ kalınlığını azaltır ve kanalın etkili lümenini genişletir
- Anti-enflamatuar etki — CGF ve MFAT stenoz bölgesindeki kronik iltihabı baskılar, doku ödemi ve sinir kökleri kompresyonunu azaltır
- Nöroproteksiyon — büyüme faktörleri (VEGF, NGF) sinir yapılarının kan akımını iyileştirir ve hasarlı sinirlerin iletkenliğinin restorasyonuna katkıda bulunur
- Disk rejenerasyonu — stenozun disk dejenerasyonu ile birlikte olduğu (%70-80 vakada) durumlarda disk yükseklikleri aynı anda restore edilir, bu da foraminal açıklıkları ek olarak genişletir
Önemli: Rejeneratif tedavi özellikle 65-70 yaş üstü yaşlı hastalar için değerlidir; bu hastalarda eşlik eden hastalıklar nedeniyle genel anestezi ve geniş cerrahi kontrendikedir. Prosedür lokal anestezi altında, ayakta tedavi olarak, hastane yatışı olmadan yapılır.
Rejeneratif tedavi stenozda
- Laminektomisiz — kemik çıkarılmaz
- Spondilodezsiz — hareketlilik korunur
- Narkozsuz — lokal anestezi
- Hastane yatışsız — aynı gün eve dönüş
- Çoklu bölgeler — stenoz + fıtık + artroz aynı anda
- Herhangi bir yaş — 70-90 yaş arası hastalar dahil
Rejeneratif yöntemin Avantajları
Müdahalelerin %95’ini kapsar
Rejeneratif tedavi tüm omurga ve ortopedi ameliyatlarının %95’ine kadarını kapsar.
Anestezi ve kesi yok
0,3-1,5 mm ponksiyon ile ayakta tedavi. Genel anestezi yok.
Yaş sınırlaması yok
Her yaşta rejenerasyon. Kronik hastalıklarda güvenli.
Hızlı iyileşme
Konsantreler ağrı kesici ve iltihap giderici özelliklere sahiptir.
Birden fazla bölge
Bir prosedürde birden fazla disk veya eklemin tedavisi.
Aynı gün eve dönüş
Koltuk değneği veya rehabilitasyona gerek yok. 8-16 hafta sonra MR.
Rejeneratif tedavi Teknolojisi
Navigasyon sistemi
Ameliyat içi robotik navigasyon sistemi. 1 mm ve 1 derece hassasiyetle derin yapılara erişim.
Ultrason kontrolü
Sonografik kontrol altında müdahale cihazı. Açık ameliyatsız, gerçek zamanlı kontrol.
Stenoz tedavisine ilişkin sık sorulan sorular
Klinik ve yöntem seçimi — ücretsiz
Durumunuzu anlatın ve MR raporunuzu ekleyin. Uygun yöntemleri uygulayan klinikleri belirleyip talebinizi onlara iletiyoruz. Yükümlülük yok, iki iş günü içinde yanıt veriyoruz.
Talep gönder
